Otomatik Vites Neden Bu Kadar Düşük Devirlerde Aracı Götürüyor ?

Ne kadar erken yüksek dişliye çıkarsan o kadar yüksek ekonomi potansiyelin olur. İllaki ekonomi yaparsın demiyorum, düşük devirde giderken yürüsün diye fazla gaz açarsan yine tüketimin artar ama sürüşün çoğunluğunda düşük devirle ve mümkün olduğunda fakir karışımla, az gazla seyretmek avantajdır.

Şanzımanların günümüzde fazla düşük devirde kalma sebebi de turboyla alakalı değil, benim araç 1.5 atmosferik, bu da 2000 devrin bile altında üst vitese geçiyor, 60 sabit hızda 1300 devirlerle gidiyor. Eski çok daha güçlü ve hacimli otomobiller aşırı besleme-atmosferik farketmeksizin daha yüksek devirde vites atardı. Artık motor konseptinden bağımsız olarak hepsi böyle. Birkaç sebebi var, birisi artan vites sayısı, bu sayede motoru belli devirlerde tutabilecek daha fazla dişlin oluyor, beyin de bunu devri düzenli olarak düşük tutmak adına kullanıyor haliyle. Şanzımanların tork konvertörünün iyice küçülmesi, kayıpların düşmesi, yani erken motor şanzıman hızı eşitlenmesi sebebi ile eskisi gibi devrin yükselip kitleme olduktan sonra hızlanmaya devam etme durumu yok, 1100-1200 devirlerde dahi motor-dişlilerle sürekli kilit halinde kaydırma yok, bu da manuel şanzımandan neredeyse farksız bir verim demek.

Şanzımanların hızı çok arttı, özellikle çift kavramalarda büyütme hızı anlık gibi, tam otomatiklerde çok gelişti ve beyin bu avantajı da sık vites değişimi yaparak kullanıyor.

Modern motorların neredeyse tamamı üstten çift egzantirik ve çift vvt'ye sahipler, ateşlemeler zamanlamalar çok daha hassas ayarlanıyor, sıkıştırma oranları biraz daha arttı, bu sayede düşük devirlerde vuruntu "lugging" olayını daha geç yapıyorlar, yanma daha verimli. Motorlar daha fazla düşük devirde çalışmaya optimize ediliyor yani. Şanzımanlar bu avantajı da motoru düşük devirde tutarak kullanıyor.

Düşük hacim turbo araçların ancak yüksek viteslerde kararsızlık durumunu gidermek gibi bir avantajı oluyor (tabiki yine düşük hacim atmosferik motora göre). Şanzıman eğer motor boşlukta değilse mevcut torka güvenip vitesle oynayıp durmuyor. Hatta çok düşük devirde turbo boşluğu olsa bile bazı şanzımanlar birazdan nasılsa tork gelecek azıcık bekleyiver diye vites küçültmeyip basınç gelsin diye bekliyor ki normalde yüksek performans veren tsi+DSG benzeri kombinasyonların D'de bayılıp durması, arada S'ye atma ihtiyacı vs bu yüzden.

Ek olarak illa şanzımanla uyum amaçlı motor konseptine girilecekse modern şanzımanlarla en uyumlu olanlar supercharger+turbo, sadece charger veya yüksek hacim atmosferik-turbo motorlardır. Her devirde yürüyebilen ve en dip devirlerden tepeye kadar lineer olan, yüksek güç ve anlık tepki verebilen tüm motorlar şanzımanı çok rahat ve kararlı çalıştırır.

Çünkü %95 i turbo motorlarda olduğu için bu şanzımanlar doğal olarak turbolu motor atmosferik gibi 2000 devir altında titreme, bayılma, çekmeme gibi problemleri yaşamıyor. Neden ? Atmosferik motorlar 1000 ila 1750 devir arasında maksimum tork veririm diye iddaaları olmamıştı hiçbi zaman. Atmosferik motorlar bastıkça torku zirve yapar yüksek devirde tork verirler. turbolar ise aksine o düşük devirlerde arabayı taşıyabilcek basınçta hava basıp motoru rahatlatıyorlar ve düşük devirlerde tork verip yakıt tüketimini düşürüyorlar. Sakin kullanırım düşük devirde gitsin ve az yaksın diyen torka bakmalı tamamen. Basınca gitsin yüksek devirlerde bile akış sağlasın diyen beygire baksın. Ben hiç bir vw grubundada bmw ve mercedes motorlarıda dahil olmak üzere 1200-1300 devirden itibaren titreme bayılma boğulma hissetmedim çünkü son 8-9 senedir bütün otomobil üreticilerinin derdi düşük devirlerde maksimum tork vermek(benzinlilerde bile) ve motoru canlı tutmaktır. ayarlamalarını buna göre yapıyorlar. O şanzımanları ve aynı programlamaları eski yılların atmosferik arabalarına taksalar aynı devirlerde vites atsalar arabanın içinde zangır zangır vibrasyon olur gazı kökleseniz traktör gibi hırlar. Olay tamamen turbolu motorların düşük devirlerdeki potansiyeliyle alakalı