Osmanlı neden yıkıldı?

quote:



Sebebi


II. Mustafa nın 2. Viyana kuşatmasından sonra süregelen savaşta kaybedilen toprakları geri almak istemesi.


Hazırlıklar

1695 ve 1696 yıllarında iki sefere çıkan II. Mustafa, üçüncü bir seferle Avusturya'ya büyük bir darbe indirmek istiyordu. 1697 yılına gelindiğinde Avusturya uzun süredir içinde bulunduğu ve Fransa'ya karşı savaştığı 9 Yıl Savaşları'nı bitirmiş ve Osmanlı Devleti'ne barış teklifi götürmüştü. Bu sırada ölen Jan III. Sobieski'nin yerine Lehistan tahtına Saksonya elektörü Frederick geçmişti, onun yerine, yani Avusturya ordusunun başına, Fransız asıllı başarılı komutan Savoylu Eugene getirilmişti. II. Mustafa da barış teklifini reddetmiş, Avusturya'ya üçüncü sefer için hazırlıkları başlatmıştı.
13 Nisan 1697'de Edirne Sarayı'ndaki Arz Odası'nın önüne tuğlar dikildi. 18 Nisan'da Sultan II. Mustafa 100.000 kişilik bir kuvvetle üçüncü seferine çıktı. Yol üzerinde Avusturyalıların Bihke Kalesi önünde bozguna uğradığı ve Hersek'te Venediklilerin çekildiği haberleri ordunun moralini yükseltti.
11 Ağustos'ta Belgrad'a ulaşan padişah komutanlarını alarak 12 Ağustos'ta bir harp meclisi topladı. Mecliste iki görüş ortaya çıktı; ya Sava üzerinden Varadin'e geçilecek, ya da Tisa'dan karşıya geçilecekti. Amcazade Hüseyin Paşa "Üç keredir sefer yapıp düşmandan bir karış toprak almadan evinize dönüyorsunuz.Eğer yeterince teçhizatınız varsa Varadin'i muharasa ediniz" diye görüş belirtti. Ama bu görüş kabul görmedi.
Daha sonra Temeşvar muhafızı Cafer Paşa ordugâha geldi ve meclise katıldı. Cafer Paşa da Titel Kalesi'nin bulunduğu yerden Zenta yönünde gidilmesi ve Macar topraklarında büyük çaplı operasyon gerçekleştirildikten sonra, en son Varadin'e geçilmesi yönünde görüş belirtti. Amcazade Hüseyin Paşa ve Anadolu Beylerbeyi Mısırlızade İbrahim Paşa bu planı tehlikeli buldularsa da Cafer Paşa'nın II. Mustafa ile önceden beri var olan yakın ilişkileri nedeniyle Zenta yönünde gidilmesine karar verildi.
Karar alındıktan sonra Osmanlı ordusu Tuna'yı geçti ve 110 parçalık donanma da Tisa Nehri'ne hareket etti. Avusturya ordusu ise Titel Kalesi önünde 7-8 bin kişilik kuvvet bırakarak çekilmişti. Osmanlı ordusu kaleyi aldı ve yıktı.

Savaş

Osmanlılar'ın Tisza yönünde ilerlediğini duyan Eugene hızla Tisza'ya yöneldi, burada Osmanlı ordusunun büyük kısmı köprüden geçmemişti. Eugen geldiğinde nehrin karşısına sadece 7.000 Osmanlı askeri geçebilmişti, bunlar çoğunlukla geçişi kolaylaştırmak için karşıya geçen rütbeli askerler ve paşalardı, yanlarında ise saray halkı, hazine, otağ-ı hümayun, silahdarlar ve bolca cephane vardı. Eugen yaklaşırken üzerine Anadolu Beylerbeyi Mısırlızade İbrahim Paşa ve Diyarbakır Beylerbeyi Kavukçu İbrahim Paşa'nın kuvvetleri üzerine gönderildi ama bir sonuç alınamadı.
Sonunda çarpışma 11 Eylül 1697 günü öğleden sonra başladı, nehri geçemeyen Osmanlı ordusu mevzi almaya karar verdi, bu ise Avusturya topçusunun karşı kıyıları hiçbir karşılık almadan bombalamasına yol açtı. Sonunda Osmanlı ordusu otuz bin kayıp vererek dağıldı.

Sonuçları

Osmanlı ordusu büyük kayıp vermişti, başta Sadrazam Elmas Mehmed Paşa olmak üzere bir çok komutan ölmüş; sadrazamın göğsünde taşıdığı mühür, sultanın çadırıyla birlikte bir çok ordu çadırı, 87 top, 15 bin sığır, 7 bin at, bir kaç bin deve ve toplam 3 milyon gulden tutarında hazine Avusturya ordusu'nun eline geçmişti. Ordusunun bozgununa çaresizlik içinde seyirci olan padişah II. Mustafa, önce Temeşvar'a, oradan da İstanbul'a doğru geri çekildi. Muharebeden önce tavsiyesi dinlenmemiş olan Amcazade Hüseyin Paşa ise sadrazamlığa getirildi.
Prens Eugene ise fırsatı önemli şekilde değerlendiremedi, Belgrad'a saldıracak olmasına rağmen ordudaki para ve erzak sıkıntısı yüzünden birliklerini Erdel civarındaki kış karargahlarına gönderdi.
Savaş, Kutsal İttifak Savaşları içinde son önemli muharebedir. Kaybettiği topraklarını geri almasının imkânsız olduğunu farkeden Osmanlı Devleti Karlofça Antlaşması'nı imzalamak zorunda kalmıştır.

quote:

Orijinalden alıntı: iamburak

Osmanlıyı bitiren savaşlar değil iyi yönetilememe,taht kavgası,teknolojiden geri kalma,yapılan anlaşmalar ve yönetim düzeninin değişmesidir.

quote:

Orijinalden alıntı: onlyone

quote: Orijinalden alıntı: iamburak Osmanlıyı bitiren savaşlar değil iyi yönetilememe,taht kavgası,teknolojiden geri kalma,yapılan anlaşmalar ve yönetim düzeninin değişmesidir.

illaki kafanda en kötü savaş şudur dediğin bir savaş vardır.dediğim gibi yenilmeseydi yıkılmazdı dediğiniz, kötü gidişi başlatmıştır dediğiniz, kötü gidişi bitirip yükseliş başlatılabilirken engel olmuştur dediğiniz...

quote:

Orijinalden alıntı: ar_tryk

quote: Orijinalden alıntı: onlyone quote: Orijinalden alıntı: iamburak Osmanlıyı bitiren savaşlar değil iyi yönetilememe,taht kavgası,teknolojiden geri kalma,yapılan anlaşmalar ve yönetim düzeninin değişmesidir. illaki kafanda en kötü savaş şudur dediğin bir savaş vardır.dediğim gibi yenilmeseydi yıkılmazdı dediğiniz, kötü gidişi başlatmıştır dediğiniz, kötü gidişi bitirip yükseliş başlatılabilirken engel olmuştur dediğiniz...

Kötü gidiş savaşlardan dolayı değildir. Savaşta yenilme kötü gidişin ortaya çıkışıdır. Orada yenilmesen başka yerde yenileceksin. Çünkü kötüye gitmişsin. Gelellim kötüye gitme nedir? Karşındakinin ilerlemesi senin kötüye gidişindir. Onun güçlenmesi senin zayıf olmandır. Yani sen ilerlesen de karşındaki senden daha çok ilerlediğinde geride kalmışsındır.

quote:

Orijinalden alıntı: webbie

Osmanlı'yı büyüten, Avrupa, Rusya ve ortadoğuda adam gibi bir düzen olmamasıdır; bitiren ise, Avrupa'nın ve Rusya'nın birliklerini oluşturmuş olmasıdır. Bu nedenle, şu savaş ya da bu savaş demek doğru olmaz. (Bence)

quote:

Orijinalden alıntı: lehrer35

quote: Orijinalden alıntı: ar_tryk quote: Orijinalden alıntı: onlyone quote: Orijinalden alıntı: iamburak Osmanlıyı bitiren savaşlar değil iyi yönetilememe,taht kavgası,teknolojiden geri kalma,yapılan anlaşmalar ve yönetim düzeninin değişmesidir. illaki kafanda en kötü savaş şudur dediğin bir savaş vardır.dediğim gibi yenilmeseydi yıkılmazdı dediğiniz, kötü gidişi başlatmıştır dediğiniz, kötü gidişi bitirip yükseliş başlatılabilirken engel olmuştur dediğiniz... Kötü gidiş savaşlardan dolayı değildir. Savaşta yenilme kötü gidişin ortaya çıkışıdır. Orada yenilmesen başka yerde yenileceksin. Çünkü kötüye gitmişsin. Gelellim kötüye gitme nedir? Karşındakinin ilerlemesi senin kötüye gidişindir. Onun güçlenmesi senin zayıf olmandır. Yani sen ilerlesen de karşındaki senden daha çok ilerlediğinde geride kalmışsındır.

1517 de hilafetle Osmanlıya bulaşan yobazlıktır. Bu dönemde karşısına çıkacak rakip bulunmayan Osmanlı, mikrobun tüm bünyeye yayılmasıyla 1600 lerde Avrupa tarafından durduruldu. 1683 II. Viyana kuşatmasının başarısızlıkla sonuçlanması dönüm noktasıdır. Sonrası hep hüsran. Ta Çanakkaleye kadar. Çanakkalede yeniden canlanan ulus bilinci Anadoluyu kurtarmayı başarmıştır.

quote:

Orijinalden alıntı: neommy

1453, İstanbul'un fethidir! Zaferin sarhoşluğuyla 1450'de matbaanın keşfedildiğinin 300 yıl boyunca farkına varılmadı! Umarım onlyone çizdiği sınırlar içinde görür cevabımı?

quote:

Orijinalden alıntı: ar_tryk
Kel alaka.

Avrupa da merkezi krallıklar kurulmuş, feodalite sona ermişti. Yani rakipler güçlüydü artık. Coğrafi keşifler sonucu Avrupa da sömürgecilikle zenginleşme görülmüş, altının değeri düşmüş, Osmanlılar fakirleşiyorlardı. Ama Avrupaya yeni altınlar girmişti ve altının değeri düşse de Zenginleşmeye devam ettiler. Zenginleşen burjuvalar, çocuklarını eğitmiş, bilim adamlarıne değer verilmiş, korunmuşlardır. Böylece bilim ve sanat ilelemiştir. Buna paralel askerlik sisteminde de ilerlemeler oldu Avrupada. Osmanlılar ise coğrafi keşiflerle ilgilenmedi ve sömürgeciliğe katılmadı. İpek ve Baharat yolları da önemini kaybetti. Yani Hilfetten önce Portekizlier Ümit Burnunu geçip Hindistana ulaştı. Osmanlılar Avrupa ülkeleri gibi fazla nufusu, suçluları yeni yerlere gönderemediler. İsyanlar çıktı.Askerler Avrupa askerlik sistemine direndi ve bozuldu. İran ve Rusya, Avusturya gibi devletlerle svaşıldı. Avusturya deyince şimdiki ufak ülke sanmayın. O günkü Almanya diyelim.

quote:

Orijinalden alıntı: lehrer35

quote: Orijinalden alıntı: ar_tryk Kel alaka. Avrupa da merkezi krallıklar kurulmuş, feodalite sona ermişti. Yani rakipler güçlüydü artık. Coğrafi keşifler sonucu Avrupa da sömürgecilikle zenginleşme görülmüş, altının değeri düşmüş, Osmanlılar fakirleşiyorlardı. Ama Avrupaya yeni altınlar girmişti ve altının değeri düşse de Zenginleşmeye devam ettiler. Zenginleşen burjuvalar, çocuklarını eğitmiş, bilim adamlarıne değer verilmiş, korunmuşlardır. Böylece bilim ve sanat ilelemiştir. Buna paralel askerlik sisteminde de ilerlemeler oldu Avrupada. Osmanlılar ise coğrafi keşiflerle ilgilenmedi ve sömürgeciliğe katılmadı. İpek ve Baharat yolları da önemini kaybetti. Yani Hilfetten önce Portekizlier Ümit Burnunu geçip Hindistana ulaştı. Osmanlılar Avrupa ülkeleri gibi fazla nufusu, suçluları yeni yerlere gönderemediler. İsyanlar çıktı.Askerler Avrupa askerlik sistemine direndi ve bozuldu. İran ve Rusya, Avusturya gibi devletlerle svaşıldı. Avusturya deyince şimdiki ufak ülke sanmayın. O günkü Almanya diyelim.

Siz yobaz kelimesini duyunca niye hemen savunmaya geçiyorsunuz? Var mı bir ilgi?

Neyse konuya dönelim. Sürekli aynı yerde top çevirip durmuşsunuz da nedeni söylemeye bir türlü diliniz varmamış!

Takiyyüddin'in tepesine yıktırılan rasathaneyi bilir misiniz? İşte dönüm noktası orasıdır. 1517 de bulaşan yobazlık virüsü 1580 de "urun, sağ komayın dinsizi" nidalarıyla vücud bulmuş ve Osmanlıyı osmanlı yapan bilimselliği "Allahın işine karışılıyor" bahanesi ile boğmuştur. Gerisi hep bunun sonucudur.