ASFALTI KİM BULDU ? ALMAN-İTALYAN ?

quote:

Orijinalden alıntı: Nanuk

TARİHÇE

"Asfalt" kelimesinin, tarih öncesi dönemde Akadlara ait bir terim olan "asfaltik"ten türetildiğine inanılmaktadır.Bu terim , Homerist Yunanlılar tarafından "sıkılaştırmak ya da sabitleştirmek" anlamında benimsenmiştir. "Asfaltik" terimi daha sonra "asfalte (asphalte)" olarak Latince ve Fransızca'ya ve sonunda "asfalt (aspahalte)" olarak da İngilizce 'ye çevrilmiştir.Tarih öncesi geçmişinden bugüne değin , asfalt, nesnelerin bağlanması ,kaplanması ve geçirimsiz hale getirilmesi amacıyla bir bağlayıcı olarak kullanaılagelmiştir.

Asfalt insanoğlunun en eski mühendislik malzemesi olup , uygarlığın ilk yıllarından bu yana kullanılmıştır.Milattan önce 6000 civarında Sümerya' da , asfalt üretimi ve kullanımı gerçekleştiren bir gemi inşa endüstrisi bulunmaktaydı.Babil Kulesinin de bir örnek teşkil ettiği ziguratların (tapınak kuleleri ) inşasında asfalt harç malzemesi olarak kullanılmıştır. Sodom ve Gomore şehirleri yakınında, büyük çaplı bir asfalt üretimi gerçekleştirilmiştir. Asfalt Mısırlılar tarafından milattan önce 2600 tarihine kadar uzanan bir geçmişte yalıtım malzemesi olarak kullanılmıştır. Perslerde ise asfalt (mumiya) kelimesinden günümüzdeki mumya kelimesi türetilmiştir.Tarih öncesi dünyada, asfalt, blokların inşasında ve kaplanmasında, gemilerin kalafatlanmasında ve çeşitli uygulamalarda geçirimsizlik amacıyla geniş bir uygulama alanına sahip olmuştur.

Bu erken asfaltlar doğal olarak ortaya çıkmış olup, jeolojik tabakalardan hem yumuşak ,kolay işlenebilir "harçlar" olarak hem de sert, kayaç formasyonlarında siyah sert damarlar şeklinde bulunmuştur. Yumuşak asfalt malzemesinin tipik örnekleri, Trinidad Adasındaki Trinidad Asfalt Gölü, Venezuela' daki Bermudez Asfalt Gölü ile Batı Kanada'daki yaygın "katran kumları"nda yer almaktadır.Bu "yumuşak asfalt" ürünleri doğal asfaltlar olarak nitelendirilmiş olup bu yüzyılın ilk zamanlarına dek yaygın şekilde kullanıla gelmiştir.

1900'lü yılların ilk zamanlarında, ham petrolden rafinaj yöntemleri ile asfalt üretiminin keşfi ile otomobillerin gittikçe büyüyen popülaritesi genişleyen bir endüstri dalının ortaya çıkmasına sebep olmuştur.Düzgün, modern yolların yapımında ve daha birçok uygulama alanlarında asfalt ucuz ve tükenmez bir kaynak olarak ortaya çıkmıştır.

Asfalt kaplama endüstrisi belirmeye başladıkça, asfaltın fiziksel özellikleri ile karakterinin belirlenmesi ihtiyacı söz konusu olmuştur. Asfalt yol kaplamalarının dayanıklı ve güvenilir olmasının sağlanması için, 1900' lü yılların başında çok sayıda deney ve yöntem geliştirilmiştir. Asfalt kaplama karışımlarının tasarlanmasındaki ilk bilimsel yaklaşım muhtemelen agrega boşluklarına dayalı olarak asfalt içeriğinin saptanması yöntemidir.

Dizayn numunelerinin arazideki performansı temsil edebilmeleri için, istenilen boşluk ve asfalt oranlarının elde edilmesinde sıkıştırılmış numunelere ihtiyaç duyulmuştur. 1920 ' li yılların ortalarında, Asfalt Enstitüsü'nden F.C. Field ile Prevost Hobbard tarafında sıkıştırılmış bir asfalt karışımının fiziksel özelliklerinin değerlendirilmesi konusundaki en eski yöntemlerden biri geliştirilmiştir.Ampirik Hubbard-Field deneyi zımbalama-kayma tipi yükleme ile bir karışımın stabilitesini belirlemiştir.

Francis Hveem, sıkıştırılmış asfalt karışımlarının stabil olmasını ve fazla asfaltı kusmasını sağlamak amacıyla 1930 yılında başka bir deney geliştirmiştir. Hveem yönteminin ilkeleri üç eksenli basınç deneyi ve agreganın yüzey alanı ile saptanan bir asfalt içeriği tahminine dayanmaktadır.Hveem metodu günümüzde hala kullanılmaktadır.

II. Dünya Savaşının patlak vermesiyle, askeri havaalanlarının uygun şekilde inşası ve tasarımı için basit bir deneyin gerçekleştirilmesi gereksinimi doğmuştur.Bruce Marshall tarafından, ağı uçak tekerleği yüklerine karşı koyabilmek amacıyla arzu edilen kıvam ve asfalt içeriğinin saptanması amacıyla bir karışım dizayn yöntemi düşünülmüştür. Marshall yöntemi tatminkar düzeyde tasarım kriterleri getirmiştir. Günümüzde, bu ampirik yöntem dünya genelinde yaygın şekilde uygulama görmektedir.





TARİHSEL KİLOMETRETAŞLARI

Tarihöncesi: Tarihöncesi hayvanların iskeletleri, La Brea Çukuru'nda (Los Angeles, California) asfalt çökeltileri içinde günümüze dek bozulmadan koruna gelmiştir.

MÖ 3000-476: Tekerleğin icadı ile birlikte, Güneybatı Asya 'da ilk kez insan yapımı yollar inşa edilmiştir.Bundan sonra, Persler birçok kereler asfalt kullanmak suretiyle yollar inşa etmiştir.Romalılar imparatorluğu baştan başa kateden askeri yol sistemi ile ilk sömürgeleşmeyi başarmışlardır.

1599: İlk asfalt sınıflandırması ile asfalt ve petrol arasındaki bağlantının ortaya çıkarılmasına yönelik ilk girişimler

1777: P.C.LeSage,Fransa tarafından modern asfalt kökeni teorisinin ilk kez ortaya çıkışı

1780: Çatı kaplama malzemesi olarak ilk asfalt kompozisyonu hazırlandı, İsveç

1802: Fransa'da yer, köprü ve kaldırım kaplamalarında kaya asfaltı kullanıldı

1815: Londra'da, John L. McAdam kenetlenmiş ve sıkıştırılmış taş yüzeyi ile yol inşa etme ve iyileştirme uygulamalarını başlattı.Bu "makadam" yeniliği, geleceğin yol yüzeyi kaplamaları üzerinde çok büyük bir etki yarattı.

1824: Asfalt kaplama bloklarının ilk kullanımı

1829: Mastik asfalt kaplamalarının ilk kullanımı,Lyon,Fransa

1837: Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ilk asfalt birikintileri Connecticut'ta değerlendirmeye alındı.Aynı zamanda, Paris'te J.B. Borrisingault tarafından, asfalt kimyası üzerine ilk kapsamlı bilimsel inceleme yayınlandı.

1838: Philadelphia'da kaya asfaltı ithal edilerek kaldırım kaplamalarında kullanılmaya başlandı.

1844: Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk asfalt çatı kaplama kompozisyonu hazırlandı.

1858: 50 mm. (2 inç.)sıkıştırılmış mastik asfalttan oluşan ilk modern asfalt yol Paris'te inşa edildi.

1869: Londra'da ilk sıkıştırılarak yol kaplaması yapıldı.

1870: ABD'de asfalt yol kaplaması Newark,New Jersey'de gerçekleştirildi.

1876: Trinidad Gölü'nden ithal edilen asfalt kullanılarak Washington D.C.,Pennsylvania Caddesi üzerinde İlk tabaka asfalt (sheet asphalt) yapımı.

1899: Barber Asphalt Paving Co. tarafından ilk asfalt ekipmanı yapılması ve geliştirilmesi ve ilk tabaka asfalt kaplamalarının yaklaşık yarısının yapımında faaliyet gösterdi.

1901: Warren Brothers ilk başarılı ve çoğaltılabilir asfalt beton kaplamalarını gerçekleştirdi ve aynı zamanda ilk sıcak-karışım asfalt tesislerinin geliştirilmesinde öncü rol oynadı.

1902: Petrol asfalt rafinajının keşfi ile Amerika Birleşik Devletleri'nde yaklaşık olarak 18 000 tonnes (20 000 ton) asfalt üretimi gerçekleştirildi.

1910: Karıştırma tesislerinde ilk kez tambur (drum) mikserler ve kurutucu (dryer) mikserler kullanılmaya başlandı.

1919: Petrol asfaltı kullanıcılarına mühendislik, araştırma ve eğitim programları ile hizmet vermeyi amaçlayan Asfalt Birliği (The Asphalt Association) (daha sonra Asfalt Enstitüsü ismini aldı) New York 'ta kuruldu.

1921: 1916 tarihli Federal Destekli Yol Yasası tadil edilerek,ABD'nin yol kaplamaları inşa etmesi ve iyileştirme uygulamalarında ilerleme kaydetmesi sağlandı.

1930: Asfalt Enstitüsü ilk kaplama malzemesi yapım yöntemlerinin geliştirilmesi mücadelesinde destek sağladı.

1941: 1941 tarihli ABD Savunma Yasası savaş hazırlıklarına esas olmak üzere yol inşasına yetki verdi.

1946: II.Dünya Savaşı sonrasında, ABD yol inşası sektöründe yeni bir dönem başlattı.Sonraki on yıl içinde,80 000 kilometre (50 000 mil) uzunluğunda yeni yollar inşa edildi.Aynı dönem içinde, tampon tampona gelmek suretiyle 322 000 kilometrelik (200 000 mil ) uzunluğu kapatacak sayıda otomobil üretildi.

1956: Başkan Eisenhower, ABD Eyaletler arası ve Savunma Karayolları Sisteminin 66 000 kilometrelik ( 41 000 mil ) kısmının inşasına yetki veren tarihi Federal Destekli Karayolu Yasasını imzaladı.

1960: Tam-derinlikli (full-depth) asfalt kaplama kavramı ortaya atıldı.

1979: Amerika Birleşik Devletleri'nde 34 megatonu (38 milyon ton ) aşkın rekor derecede asfalt kullanımı gerçekleştirildi.

quote:

Orijinalden alıntı: GuestMember

quote: Orijinalden alıntı: Nanuk TARİHÇE "Asfalt" kelimesinin, tarih öncesi dönemde Akadlara ait bir terim olan "asfaltik"ten türetildiğine inanılmaktadır.Bu terim , Homerist Yunanlılar tarafından "sıkılaştırmak ya da sabitleştirmek" anlamında benimsenmiştir. "Asfaltik" terimi daha sonra "asfalte (asphalte)" olarak Latince ve Fransızca'ya ve sonunda "asfalt (aspahalte)" olarak da İngilizce 'ye çevrilmiştir.Tarih öncesi geçmişinden bugüne değin , asfalt, nesnelerin bağlanması ,kaplanması ve geçirimsiz hale getirilmesi amacıyla bir bağlayıcı olarak kullanaılagelmiştir. Asfalt insanoğlunun en eski mühendislik malzemesi olup , uygarlığın ilk yıllarından bu yana kullanılmıştır.Milattan önce 6000 civarında Sümerya' da , asfalt üretimi ve kullanımı gerçekleştiren bir gemi inşa endüstrisi bulunmaktaydı.Babil Kulesinin de bir örnek teşkil ettiği ziguratların (tapınak kuleleri ) inşasında asfalt harç malzemesi olarak kullanılmıştır. Sodom ve Gomore şehirleri yakınında, büyük çaplı bir asfalt üretimi gerçekleştirilmiştir. Asfalt Mısırlılar tarafından milattan önce 2600 tarihine kadar uzanan bir geçmişte yalıtım malzemesi olarak kullanılmıştır. Perslerde ise asfalt (mumiya) kelimesinden günümüzdeki mumya kelimesi türetilmiştir.Tarih öncesi dünyada, asfalt, blokların inşasında ve kaplanmasında, gemilerin kalafatlanmasında ve çeşitli uygulamalarda geçirimsizlik amacıyla geniş bir uygulama alanına sahip olmuştur. Bu erken asfaltlar doğal olarak ortaya çıkmış olup, jeolojik tabakalardan hem yumuşak ,kolay işlenebilir "harçlar" olarak hem de sert, kayaç formasyonlarında siyah sert damarlar şeklinde bulunmuştur. Yumuşak asfalt malzemesinin tipik örnekleri, Trinidad Adasındaki Trinidad Asfalt Gölü, Venezuela' daki Bermudez Asfalt Gölü ile Batı Kanada'daki yaygın "katran kumları"nda yer almaktadır.Bu "yumuşak asfalt" ürünleri doğal asfaltlar olarak nitelendirilmiş olup bu yüzyılın ilk zamanlarına dek yaygın şekilde kullanıla gelmiştir. 1900'lü yılların ilk zamanlarında, ham petrolden rafinaj yöntemleri ile asfalt üretiminin keşfi ile otomobillerin gittikçe büyüyen popülaritesi genişleyen bir endüstri dalının ortaya çıkmasına sebep olmuştur.Düzgün, modern yolların yapımında ve daha birçok uygulama alanlarında asfalt ucuz ve tükenmez bir kaynak olarak ortaya çıkmıştır. Asfalt kaplama endüstrisi belirmeye başladıkça, asfaltın fiziksel özellikleri ile karakterinin belirlenmesi ihtiyacı söz konusu olmuştur. Asfalt yol kaplamalarının dayanıklı ve güvenilir olmasının sağlanması için, 1900' lü yılların başında çok sayıda deney ve yöntem geliştirilmiştir. Asfalt kaplama karışımlarının tasarlanmasındaki ilk bilimsel yaklaşım muhtemelen agrega boşluklarına dayalı olarak asfalt içeriğinin saptanması yöntemidir. Dizayn numunelerinin arazideki performansı temsil edebilmeleri için, istenilen boşluk ve asfalt oranlarının elde edilmesinde sıkıştırılmış numunelere ihtiyaç duyulmuştur. 1920 ' li yılların ortalarında, Asfalt Enstitüsü'nden F.C. Field ile Prevost Hobbard tarafında sıkıştırılmış bir asfalt karışımının fiziksel özelliklerinin değerlendirilmesi konusundaki en eski yöntemlerden biri geliştirilmiştir.Ampirik Hubbard-Field deneyi zımbalama-kayma tipi yükleme ile bir karışımın stabilitesini belirlemiştir. Francis Hveem, sıkıştırılmış asfalt karışımlarının stabil olmasını ve fazla asfaltı kusmasını sağlamak amacıyla 1930 yılında başka bir deney geliştirmiştir. Hveem yönteminin ilkeleri üç eksenli basınç deneyi ve agreganın yüzey alanı ile saptanan bir asfalt içeriği tahminine dayanmaktadır.Hveem metodu günümüzde hala kullanılmaktadır. II. Dünya Savaşının patlak vermesiyle, askeri havaalanlarının uygun şekilde inşası ve tasarımı için basit bir deneyin gerçekleştirilmesi gereksinimi doğmuştur.Bruce Marshall tarafından, ağı uçak tekerleği yüklerine karşı koyabilmek amacıyla arzu edilen kıvam ve asfalt içeriğinin saptanması amacıyla bir karışım dizayn yöntemi düşünülmüştür. Marshall yöntemi tatminkar düzeyde tasarım kriterleri getirmiştir. Günümüzde, bu ampirik yöntem dünya genelinde yaygın şekilde uygulama görmektedir. TARİHSEL KİLOMETRETAŞLARI Tarihöncesi: Tarihöncesi hayvanların iskeletleri, La Brea Çukuru'nda (Los Angeles, California) asfalt çökeltileri içinde günümüze dek bozulmadan koruna gelmiştir. MÖ 3000-476: Tekerleğin icadı ile birlikte, Güneybatı Asya 'da ilk kez insan yapımı yollar inşa edilmiştir.Bundan sonra, Persler birçok kereler asfalt kullanmak suretiyle yollar inşa etmiştir.Romalılar imparatorluğu baştan başa kateden askeri yol sistemi ile ilk sömürgeleşmeyi başarmışlardır. 1599: İlk asfalt sınıflandırması ile asfalt ve petrol arasındaki bağlantının ortaya çıkarılmasına yönelik ilk girişimler 1777: P.C.LeSage,Fransa tarafından modern asfalt kökeni teorisinin ilk kez ortaya çıkışı 1780: Çatı kaplama malzemesi olarak ilk asfalt kompozisyonu hazırlandı, İsveç 1802: Fransa'da yer, köprü ve kaldırım kaplamalarında kaya asfaltı kullanıldı 1815: Londra'da, John L. McAdam kenetlenmiş ve sıkıştırılmış taş yüzeyi ile yol inşa etme ve iyileştirme uygulamalarını başlattı.Bu "makadam" yeniliği, geleceğin yol yüzeyi kaplamaları üzerinde çok büyük bir etki yarattı. 1824: Asfalt kaplama bloklarının ilk kullanımı 1829: Mastik asfalt kaplamalarının ilk kullanımı,Lyon,Fransa 1837: Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ilk asfalt birikintileri Connecticut'ta değerlendirmeye alındı.Aynı zamanda, Paris'te J.B. Borrisingault tarafından, asfalt kimyası üzerine ilk kapsamlı bilimsel inceleme yayınlandı. 1838: Philadelphia'da kaya asfaltı ithal edilerek kaldırım kaplamalarında kullanılmaya başlandı. 1844: Amerika Birleşik Devletleri'nde ilk asfalt çatı kaplama kompozisyonu hazırlandı. 1858: 50 mm. (2 inç.)sıkıştırılmış mastik asfalttan oluşan ilk modern asfalt yol Paris'te inşa edildi. 1869: Londra'da ilk sıkıştırılarak yol kaplaması yapıldı. 1870: ABD'de asfalt yol kaplaması Newark,New Jersey'de gerçekleştirildi. 1876: Trinidad Gölü'nden ithal edilen asfalt kullanılarak Washington D.C.,Pennsylvania Caddesi üzerinde İlk tabaka asfalt (sheet asphalt) yapımı. 1899: Barber Asphalt Paving Co. tarafından ilk asfalt ekipmanı yapılması ve geliştirilmesi ve ilk tabaka asfalt kaplamalarının yaklaşık yarısının yapımında faaliyet gösterdi. 1901: Warren Brothers ilk başarılı ve çoğaltılabilir asfalt beton kaplamalarını gerçekleştirdi ve aynı zamanda ilk sıcak-karışım asfalt tesislerinin geliştirilmesinde öncü rol oynadı. 1902: Petrol asfalt rafinajının keşfi ile Amerika Birleşik Devletleri'nde yaklaşık olarak 18 000 tonnes (20 000 ton) asfalt üretimi gerçekleştirildi. 1910: Karıştırma tesislerinde ilk kez tambur (drum) mikserler ve kurutucu (dryer) mikserler kullanılmaya başlandı. 1919: Petrol asfaltı kullanıcılarına mühendislik, araştırma ve eğitim programları ile hizmet vermeyi amaçlayan Asfalt Birliği (The Asphalt Association) (daha sonra Asfalt Enstitüsü ismini aldı) New York 'ta kuruldu. 1921: 1916 tarihli Federal Destekli Yol Yasası tadil edilerek,ABD'nin yol kaplamaları inşa etmesi ve iyileştirme uygulamalarında ilerleme kaydetmesi sağlandı. 1930: Asfalt Enstitüsü ilk kaplama malzemesi yapım yöntemlerinin geliştirilmesi mücadelesinde destek sağladı. 1941: 1941 tarihli ABD Savunma Yasası savaş hazırlıklarına esas olmak üzere yol inşasına yetki verdi. 1946: II.Dünya Savaşı sonrasında, ABD yol inşası sektöründe yeni bir dönem başlattı.Sonraki on yıl içinde,80 000 kilometre (50 000 mil) uzunluğunda yeni yollar inşa edildi.Aynı dönem içinde, tampon tampona gelmek suretiyle 322 000 kilometrelik (200 000 mil ) uzunluğu kapatacak sayıda otomobil üretildi. 1956: Başkan Eisenhower, ABD Eyaletler arası ve Savunma Karayolları Sisteminin 66 000 kilometrelik ( 41 000 mil ) kısmının inşasına yetki veren tarihi Federal Destekli Karayolu Yasasını imzaladı. 1960: Tam-derinlikli (full-depth) asfalt kaplama kavramı ortaya atıldı. 1979: Amerika Birleşik Devletleri'nde 34 megatonu (38 milyon ton ) aşkın rekor derecede asfalt kullanımı gerçekleştirildi.

hepsini okudum çok sürükleyiciydi