Profil: yasin.25 | DonanımHaber Forum

yasin.25 (Yasin AKSAKAL) · Ekran kartı altına konu açtı. 12 yıl

Ekran kartlarındaki PCIE 3.0 ve dual x16 konusu. AMD platformunda destek var mı?

Ekran kartlarında bulunan PCIE 3.0 arabirimi öncelikle işlemci tarafından da desteklenmesi lazım. Bu konuda önemli olan anakart değil, işlemci ve yonga seti desteğidir. Ram-Kanal desteği konusunda ve birçok konuda olduğu gibi bu konuda da önemli olan işlemci desteği oluyor. Öncelikle belirtmek isterim ki sunucu işlemcileri bizleri fazla ilgilendirmediğinden konuya fazla dahil etmeyeceğim, isteyen konu sonundaki kaynaklardan bakabilir.

INTEL'de sadece 3.Nesil Ivy Bridge i5-i7 işlemciler[1](soket 2011 platformundaki en iyi 3.Nesil Extreme işlemciler dahi desteklemez, mimari olarak eski Sandy Bridge oldukları için. Sandy Bridge-E olarak geçer.[2][3]) ile 4.Nesil Haswell Celeron-Pentium-i3-i5-i7[4](soket 2011 platformundaki 4.Nesil işlemciler mimari olarak eski 3.Nesil Ivy Bridge'dir. Ivy Bridge-E olarak geçer ve bu nedenle destekler.[5]) işlemcilerin desteği vardır. Intel'in sonraki nesil işlemcilerinde de destekleyeceği muhtemeldir. Yani destek konusu sadece anakarta bağlı değildir. Anakart desteklese örn. Z77 yonga setli bir anakart olsa ve i7 2600K işlemci takılı olsa, anakart desteklemesine rağmen işlemci desteklemediği için PCIE 2.0 olarak çalışır. Aynı şekilde PCIE 3.0 destekli i7-3770K gibi bir işlemci olsa fakat Z68 yonga setli bir anakarta takılı olsa; bu durumda da PCIE 3.0 etkin olmaz.

Soket kısmından ele alırsak, LGA775[6] ve LGA 1156[7]'da her ne şekilde olursa olsun destek yok. LGA1155[8]'de desteklenen yonga seti ve Ivy Bridge işlemcilerde, LGA1150[9]'de desteklenen yonga seti ve bütün işlemcilerde vardır. LGA2011[10]'de ise Ivy Bridge-E olan işlemci ve desteklenen anakartlarda vardır.

En fazla PCIE hat sayısı ise her ne kadar yine işlemci veya yonga seti desteğiyle alakalı olsa da soket olarak LGA1155 ve LGA1150'de en fazla 16'dır. LGA2011'de ise en fazla 40'tır. Şimdi bu anlattıklarımıza örnek verecek olursak:

i7-3770K ve i7-4770K'da PCIE 3.0 desteği olduğu ve en fazla hat sayısınında 16 olduğu sitesinde görülüyor. Bu nedenle konfigürasyonlar sitesinde de belirtildiği gibi 1x16, 2x8, 1x8/2x4 oluyor.

http://ark.intel.com/tr/products/65523/Intel-Core-i7-3770K-Processor-8M-Cache-up-to-3_90-GHz
http://ark.intel.com/tr/products/75123/Intel-Core-i7-4770K-Processor-8M-Cache-up-to-3_90-GHz

i7-2600K'da ise 2.Nesil olduğu için PCIE 2.0 desteği olduğu ve en fazla hat sayısı aynı şekilde 16 olduğu görülüyor.

http://ark.intel.com/tr/products/52214/Intel-Core-i7-2600K-Processor-8M-Cache-up-to-3_80-GHz

i7-3930K ve i7-4930K gibi LGA2011 işlemcilerde ise en fazla hat sayısının 40 olduğu görülüyor. Bu nedenle x16, x16/x16, x16/x8/x8, x16/x8/x16 vb. şekillerde çalışabiliyor. Fakat dikkat etmemiz gereken bir nokta olarak i7-3930K, 3.Nesil gibi görünsede mimari olarak 2.Nesil olduğu için PCIE 2.0 desteği olduğu görülüyor. Ayrıca i7-4930K'nın da 4.Nesil görünmesine rağmen 3.Nesil mimarisi olduğu için PCIE 3.0 desteği olduğu görülüyor.

http://ark.intel.com/tr/products/63697/Intel-Core-i7-3930K-Processor-12M-Cache-up-to-3_80-GHz
http://ark.intel.com/tr/products/77780/Intel-Core-i7-4930K-Processor-12M-Cache-up-to-3_90-GHz

Anakart tarafından da örnek verecek olursak:

En basit LGA2011 anakartta bile dual x16 desteği vardır, çünkü işlemci ve yonga seti destekler. PCIE 3.0 desteklediği de görülüyor. örneğin,

http://www.asus.com/tr/Motherboards/P9X79/specifications/

öte yandan LGA1155 ve LGA1150 platformlarında en baba kartlarda bile dual x16 yoktur, çünkü işlemci ve yonga seti desteklemez. örneğin,

http://www.asus.com/tr/Motherboards/MAXIMUS_V_FORMULA/specifications/
http://www.asus.com/tr/Motherboards/MAXIMUS_VI_FORMULA/specifications/

Fakat bazı istisnalar vardır. Özel yongalar aracılığıyla LGA1155 ve LGA1150 gibi platformlarda x16 hat sayısı artırılır. Fakat bu durum ne kadar sağlıklıdır tartışılır. Bu modeller çok üst düzey ve en pahalı anakartlardır. örneğin,

http://www.asus.com/tr/Motherboards/MAXIMUS_V_EXTREME/
http://www.asus.com/tr/Motherboards/MAXIMUS_VI_EXTREME/
http://tr.msi.com/product/mb/Z87_XPOWER.html#overview

zaten anakart açıklamalarına dikkat edilirse bunun özel bir PLX yonga aracılığıyla sağlandığı görülür,

Ekran kartlarındaki PCIE 3.0 ve dual x16 konusu. AMD platformunda destek var mı?

AMD'nin işlemcilerinde ise işlemci teknolojisi PCIE 3.0 desteği vermiyordu. Fakat yeni çıkan Kaveri[11][12] kod adlı FM2+ soketli APU platformunda işler değişti. Şuanda Amd tarafında sadece bu platformda PCIE 3.0 desteği mevcut. Her ne kadar APU işlemci ile kurulacak sistemde başka ekran kartı gerekli olmasada. Olsa bile bu sefer de APU işlemci ve muhtemelen o kadar iyi olmayan harici ekran kartı için PCIE 3.0 ne kadar gerekli?

örnek verecek olursak,

A10-7700K ve A10-7850K'nın PCIE 3.0 desteklediği aşağıdaki bağlantılardan görülebilir,

http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-A10-Series%20A10-7700K.html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-A10-Series%20A10-7850K.html

Farklı bir anakart olarak, Asus'un Dünya'da ilk ve bildiğim kadarıyla tek AM3+ platformunda PCIE 3.0 destekli Sabertooth 990FX/Gen3 R2.0 isminde anakartı mevcut fakat ne işe yarayacak? Bu platformda işlemci desteği yok. Üreticiler de bu nedenle Amd anakartlarda bu özelliği gerek maliyet gerek lüzumsuz olması vb. nedenlerle kullanmaya gerek duymuyorlar. Bir nevi test ürünü gibi bir şey.

sözünü ettiğimiz anakart,

http://www.asus.com/Motherboards/SABERTOOTH_990FXGEN3_R20/

Peki bu anakartta işlemci ve yonga seti desteği olmamasına rağmen PCI 3.0 desteği nasıl sağlandı? Bu özellik anakart üzerinde bulunan özel bir PLX yonga ile sağlanmış.[13]Fakat bu durum o kadar sağlıklı bir yöntem değil. Anakartla ilgili birçok sorunla karşılaşılmış, hatta üretilen her iki anakarttan biri sorunluymuş diye bir söylenti de var. Ürün zaten birçok yerde satışa kapalı veya bulunmuyor.

PCIE hat sayısı ise,

en fazla kullanılan yonga setlerinden biri olan 990FX[14]yonga setinde en fazla 38 hat sayısına sahip. Bu yonga setinde dual x16 desteği bulunuyor. Aşağıdaki normal sayılabilecek ve en üst düzeydeki anakartlarda da bu durumu görebilirsiniz. örneğin,

http://www.asus.com/tr/Motherboards/M5A99FX_PRO_R20/specifications/
http://www.asus.com/tr/Motherboards/SABERTOOTH_990FX/specifications/
http://www.asus.com/tr/Motherboards/CROSSHAIR_V_FORMULAZ/specifications/
http://www.asus.com/tr/Motherboards/CROSSHAIR_V_FORMULA/specifications/

990X[15] yonga setinde en fazla hat sayısı 22. Bu nedenle dual x16 desteği bulunmuyor. Çift ekran kartı kullanımında x8/x8 olarak çalışıyor. örneğin,

http://www.asus.com/Motherboards/M5A99X_EVO/specifications/
http://www.asus.com/Motherboards/M5A99X_EVO_R20/specifications/
http://www.gigabyte.com.tr/products/page/mb/ga-990xa-ud3rev_10/specs/

en çok kullanılan diğer bir yonga seti olan 970[16] yonga setinde de aynı şekilde en fazla hat sayısı 22 ve dual x16 desteği bulunmuyor. Dikkat etmemiz gereken bir nokta olarak bu anakartlarda ikinci slot x4 olarak çalışıyor. örneğin,

http://www.asus.com/Motherboards/M5A97_R20/specifications/
http://www.asus.com/Motherboards/M5A97_EVO_R20/specifications/
http://www.gigabyte.com.tr/products/page/mb/ga-970a-d3rev_30/
http://www.gigabyte.com.tr/products/page/mb/ga-970a-ud3prev_10/

890FX[17] yonga setinde de 990FX'de olduğu gibi en fazla hat sayısı 38 ve dual x16 desteği bulunuyor. örneğin,

http://www.asus.com/Motherboards/M4A89TD_PROUSB3/specifications/
http://www.asus.com/Motherboards/CROSSHAIR_IV_FORMULA/specifications/
http://www.gigabyte.com.tr/products/page/mb/ga-890fxa-ud7_20/

800 serisi yonga setinin daha fazla açıklamaya gerek yok, bizi ilgilendiren kısmı dual x16 olup-olmadığıydı.

790FX[18] yonga setinde de 990FX ve 890FX yonga setlerinde olduğu gibi en fazla hat sayısı 38 ve dual x16 desteği bulunuyor. örneğin,

http://www.asus.com/Motherboards/M4A79T_Deluxe/specifications/
http://tr.msi.com/product/mb/790FXGD70.html#?div=Basic
http://www.gigabyte.com.tr/products/mb/specs/ga-ma790fx-ds5_10.html

700 serisi yonga setini de daha fazla açıklamaya gerek yok. Sadece bu yonga setinde bulunuyor.

Sonuç olarak; Amd platformunda dual x16 desteği sadece en üst seviye yonga seti olan FX ibareli 990FX, 890FX ve 790FX yonga setlerinde bulunuyor.

Performans konusuna gelirsek:

Günümüz ekran kartları PCIE 3.0'ın sunduğu bant genişliğine ulaşamıyorlar. Bu nedenle PCIE 2.0'a göre performans farkı sıfır desek yeridir. Çoklu ekran kartı kurulumu veya çoklu monitör kurulumlarında da performans farkı çok az. Yani o gördüğümüz i7-3960X ve 4x Gtx TITAN kurulu sistemler PCIE 2.0 olarak çalışıyor ve performans farkı ne kadar? Bu kadar yüksek konfigürasyonda bile neredeyse hiç. Amd sistem sahiplerinin hepsi PCIE 2.0 olarak kullanıyor, Kaveri APU sahiplerini saymazsak -ki onlarda kaç kişi veya harici ekran kartı kullanıyor mu?- Peki bu Amd sistemlerde performans farkı ne kadar? cevap vereyim, yok. Yani bu durum o kadar da kafaya takılacak bir durum değil. Dual x16 değilde x8/x8 konfigürasyonununda fazla bir kaybı yok gibi, yapılan testlerden çıkan sonuç olarak. İnternetten araştırarak birçok testle karşılaşabilirsiniz. Örnek olarak birkaç bağlantı,

Bu bağlantılarda sayfalarca sentetik ve oyun testleri yayınlanmış,

http://www.techpowerup.com/reviews/Intel/Ivy_Bridge_PCI-Express_Scaling/23.html
http://www.hardocp.com/article/2012/07/18/pci_express_20_vs_30_gpu_gaming_performance_review/1#.U1bfb4bhUXc
http://www.pugetsystems.com/labs/articles/Impact-of-PCI-E-Speed-on-Gaming-Performance-518/
http://www.hardwarecanucks.com/forum/hardware-canucks-reviews/53901-nvidia-geforce-gtx-690-review-25.html

Son olarak forumda karşılaşılan sorulardan biri olan "PCIE 3.0 olan ekran kartı PCIE 2.0 destekleyen anakartta da çalışır mı? veya tam tersi durumdaki sorulara kısa bir cevap verelim. PCIE 2.0-3.0 bir soket değil arabirimdir. Soket aynı soket PCIE x16'dır. Yani soket aynı olduğundan sıkıntısız çalışacaktır.

Ayrıca belirtmek isterim ki PCIE 3.0'ın 2010'da duyurulup, desteklenen ilk Intel işlemcilerin 2012 yılından beri aktif olduğunu göze alırsak bu konuda Amd bayağı geride kalmış mı, kalmış. Her ne kadar performans farkı olmasa da...

Yazı içerisinde bağlantı vermedim, meraklısı için
Kaynaklar:

[1]http://en.wikipedia.org/wiki/Ivy_Bridge_(microarchitecture)#Ivy_Bridge_features_and_performance
[2]http://en.wikipedia.org/wiki/Sandy_Bridge-E
[3]http://en.wikipedia.org/wiki/Sandy_Bridge#List_of_Sandy_Bridge_processors
[4]http://en.wikipedia.org/wiki/Haswell_(microarchitecture)#Technology
[5]http://en.wikipedia.org/wiki/Ivy_Bridge_(microarchitecture)#Ivy_Bridge-E_features
[6]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_775
[7]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_1156
[8]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_1155
[9]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_1150
[10]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_2011
[11]http://www.cpu-world.com/Cores/Kaveri.html
[12]http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_AMD_Accelerated_Processing_Unit_microprocessors#.22Kaveri.22_.282014.2C_28_nm.29
[13]http://www.techpowerup.com/178545/asus-unveils-worlds-first-pci-express-3-0-motherboard-for-amd-processors.html
[14]http://en.wikipedia.org/wiki/AMD_900_chipset_series#990FX
[15]http://en.wikipedia.org/wiki/AMD_900_chipset_series#990X
[16]http://en.wikipedia.org/wiki/AMD_900_chipset_series#970
[17]http://en.wikipedia.org/wiki/AMD_800_chipset_series#890FX
[18]http://en.wikipedia.org/wiki/AMD_700_chipset_series#790FX

Not: Bu konu bilgilendirme amaçlı açılmış ve elimden geldiğince kaynak gösterilerek ayrıntılı şekilde anlatılmıştır. Umarım yardımcı olabilmiş ve aklınızda soru işareti bırakmamışımdır. Bağlantılar hariç (onlarda mecburiyetten), alıntı DEĞİLDİR.

Lütfen konunun tamamını alıntı yaparak cevap vermeyiniz. Cevap butonunu kullanabilirsiniz.

8 Ekim güncelleme: Resimlerin bağlantıları güncellenmiştir. Imgur'a da engelleme geldiği için görüntülemede sıkıntı yaşandı.

12 Yanıt

Yanıtla

Favorilere Ekle

2

yasin.25 (Yasin AKSAKAL) · Ekran kartı altına konu açtı. 12 yıl

Ekran kartlarındaki GDDR bellek nedir? DDR5 bellekli ekran kartı var mıdır?

Ekran kartlarında bulunan GDDR bellekler DDR belleklerden farklıdır. GDDR bellekler, DDR belleklerin grafik işlemleri için optimize edilmiş halidir. Örneğin GDDR3 grafik belleği aslen DDR2 temellidir.[1]GDDR5 bellek ise DDR3 temellidir.[2]ayrıca ekran kartları GDDR, DDR2, DDR3 vs. bellekli de olabilir.

Bu nedenle "Ekran kartlarındaki bellek DDR5 mi?", "Güncel ekran kartları DDR5 ama sistem bellekleri neden DDR3 ?", "DDR5 bellek varken biz neden DDR3 bellek kullanıyor ve DDR4 belleğin çıkmasını bekliyoruz?" gibi soruların cevabı da bu sayede bulunmuş olur. Zaten daha DDR4 aktif olarak kullanımda değilken DDR5 belleğin kullanılması da saçma olur. Böyle sorular sorulması zaten mantık olarakta saçma.

GDDR3 bellekte veriler çift kanal olarak işlenir. GDDR5 bellekte ise dört kanal olarak işlenir. Bu nedenle ekran kartlarının bellek hızları 2-4 ile çarpılır. Bugün gördüğümüz 5000-6000 mhz bellek hızı efektiftir yani aslında bellekler 1250-1500 mhz hızlarında çalışırlar. Zaten Gpu-Z vb. programlarda da bellek frekansını bu şekilde görürsünüz.

Örneğin;

NVIDIA'nın güncel GTX 7xx serisi ekran kartlarının aşağıdaki bağlantıdan Clock rate/Memory kısmından normal ve efektif bellek hızlarını görebilirsiniz.

http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_Nvidia_graphics_processing_units#GeForce_700_Series

AMD'nin de güncel Rx 2xx serisi ekran kartlarının aynı şekilde aşağıdaki bağlantıdan normal ve efektif bellek hızlarını görebilirsiniz.

http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_AMD_graphics_processing_units#Volcanic_Islands_.28Rx_200.29_Series

Aynı şekilde çoğu ekran kartı inceleme siteleri de normal ve efektif hızlarını yazarlar. örneğin GDDR3 için,

http://www.gpureview.com/radeon-hd-6570-gddr3-card-655.html
http://videocardz.com/nvidia/geforce-600/geforce-gt-640-gddr3-128bit

örneğin GDDR5 için,

http://www.techpowerup.com/gpudb/b2873/asus-rog-matrix-gtx-780-ti-platinum.html
http://videocardz.com/nvidia/geforce-700/geforce-gtx-780-ti

http://www.techpowerup.com/gpudb/b2872/asus-rog-matrix-r9-290x-platinum.html
http://videocardz.com/amd/radeon-r200/radeon-r9-290x

Bazen "DDR2 bellekli anakarta GDDR3 ekran kartı takılır mı?, "DDR3 bellekli anakarta GDDR5 ekran kartı takılır mı?" vb. sorular soruluyor. Cevap olarak, neden takılmasın? Anakart(sistem) ile ekran kartı belleğinin bir alakası yok. Bu nedenle işlemcinin darboğaz oluşturması, slot uyumsuzluğu olması(PCI,AGP,PCIE), güç kaynağının yetersizliği vb. sorunlar haricinde istediğiniz gibi ekran kartı takılabilir. Herhangi bir uyumsuzluk falan söz konusu değildir.

Konuyu daha fazla ayrıntıyla uzatmaya gerek yok. Performans konusunda ise teknik olarak bilgiye gerek duymadım. Artık bu zamanda tavsiyem ne olursa olsun GDDR5 bellek bulunan bir ekran kartı almanız. DH tarafından hazırlanan aşağıdaki videoyu izlemenizi şiddetle tavsiye ederim.-eğer izlemediyseniz- Özellikle ekran kartı bellek veriyolu genişliğinin kaç bit olduğunun fazla bir önemi olmadığı, 64 bit ekran kartının 256 bit ekran kartından daha iyi performans gösterdiği yapılan sentetik ve oyun testleri ile bizlere sunulmuş. Bu farkın oluşmasındaki en büyük etki 64 bit ekran kartının belleğinin GDDR5 olması. Ayrıca videoda ayrıntıya girmeden teknik detaylardan da bahsedilmiş.

"Ekran kartı alım rehberi "Bit mi MegaByte mı?" özel video"http://forum.donanimhaber.com/m_80544200/tm.htm

Son olarak ekran kartı için bazı karşılaştırma sitelerinin bağlantılarını vereceğim. Umarım işinize yarar.

http://www.anandtech.com/bench/GPU14/815
http://gpuboss.com/
http://www.hwcompare.com/
http://www.gpureview.com/show_cards.php
http://versus.com/tr

Kaynaklar:
[1]http://en.wikipedia.org/wiki/GDDR3
[2]http://en.wikipedia.org/wiki/GDDR5

Not: Bu konu bilgilendirme amaçlı açılmıştır. Elimden geldiğince anlaşılır ve teknik detaya girmeden anlattım. Bağlantılar hariç alıntı DEĞİLDİR.

Lütfen konunun tamamını alıntı yaparak cevap vermeyiniz. Cevap butonunu kullanabilirsiniz.

Yanıt Yok

Yanıtla

Favorilere Ekle

4

yasin.25 (Yasin AKSAKAL) · Ram altına konu açtı. 12 yıl

Anakartlarda RAM-Kanal konusu. Hangi platformda kaç kanal destek var?

Anakartlarda ramlerin kaç kanal olduğu konusu slot sayısıyla alakalı değildir. Slot sadece anakarta takılacak parçanın yeridir. Ram, ekran kartı slotu gibi. Bu nedenle ram için anakarttaki slot sayısı kaç kanal olduğunu tam olarak ifade etmez. Tam olarak bilmeyenler için yanlış anlaşılmalar olabiliyor. Bu nedenle ilk önce bunu belirtmek istedim. Aslında bu konu tam olarak anakart ile de alakalı değildir. Çoğu konuda olduğu gibi işlemci desteği başrolü oynar.

INTEL'de LGA775[1], LGA1156[2], LGA1155[3] ve LGA1150[4] soketteki işlemcilerde çift kanal bellek teknolojisi vardır. LGA1366[5] soketteki işlemcilerde üç kanal bellek teknolojisi ve LGA2011[6] soketteki işlemcilerde ise dört kanal bellek teknolojisi kullanılıyor. daha fazla bilgi için[7][8]

AMD'de ise en çok bilinen platformlar olan FM1[9], FM2[10], FM2+, AM3, AM3+[11] soketteki işlemcilerde çift kanal bellek teknolojisi kullanılıyor. Yeni olmasına rağmen Kabini kod adlı işlemcileri AM1 soket olarak çıktı ve tek kanal bellek desteği sunuyor.[12]Amd'de dört kanal bellek desteğini sadece sunucu(server) işlemcileri olan G34[13] platformundaki işlemciler destekliyor. ayrıca detay için [14][15][16] kaynaklarına bakabilirsiniz. Bu nedenle özellikle ev kullanıcıları için dört kanal bellek kullanmak isterlerse gerek alınabilirlik gerek bulunabilirlik açısından Intel LGA2011 platformu rakipsiz oluyor. Bulmak-almak kolay olsa bile rakip olmadığı için hem işlemci hem de anakart tarafında ürünler binlerce liraya satılıyor. Ne kadar alınabilir ve gerekli olduğu tartışılır tabi...

İşlemci desteği olmadıktan sonra anakart desteği bir işe yaramayacaktır -ki zaten uyumsuz olur. Bu nedenle anakartlar da buna uygun şekilde üretilir. Bizi ilgilendiren masaüstü ürünler olduğu için sunucu işlemcilerine fazla değinmeyeceğim.

Şimdi birkaç örnek verelim.

İşlemci olarak:

Intel tarafında,

i3-540, i5-2500K, i7-4770K'nın aşağıdaki bağlantılardan çift kanal desteklediğini görebilirsiniz.
http://ark.intel.com/tr/products/46473/Intel-Core-i3-540-Processor-4M-Cache-3_06-GHz
http://ark.intel.com/tr/products/52210/Intel-Core-i5-2500K-Processor-6M-Cache-up-to-3_70-GHz
http://ark.intel.com/tr/products/75123/Intel-Core-i7-4770K-Processor-8M-Cache-up-to-3_90-GHz

i7-980 ilk nesil eski bir işlemci ama 3 kanal bellek desteği var.
http://ark.intel.com/tr/products/58664/Intel-Core-i7-980-Processor-12M-Cache-3_33-GHz-4_8-GTs-Intel-QPI

i7-3930K, 4960X ise soket 2011 yapılı ve 4 kanal bellek desteği bulunuyor.
http://ark.intel.com/tr/products/63697/Intel-Core-i7-3930K-Processor-12M-Cache-up-to-3_80-GHz
http://ark.intel.com/tr/products/77779/Intel-Core-i7-4960X-Processor-Extreme-Edition-15M-Cache-up-to-4_00-GHz

Amd tarafında ise, -kendi sitesinde istediğimiz bilgi bulunmadığı için dış kaynaktan bağlantı verildi-

Athlon II X2 270, Phenom II X4 980, Phenom II X6 1100T vb. işlemcilerin çift kanal bellek desteği olduğu görünüyor.
http://www.cpu-world.com/CPUs/K10/AMD-Athlon%20II%20X2%20270%20-%20ADX270OCK23GM%20(ADX270OCGMBOX).html
http://www.cpu-world.com/CPUs/K10/AMD-Phenom%20II%20X4%20980%20Black%20Edition.html
http://www.cpu-world.com/CPUs/K10/AMD-Phenom%20II%20X6%201100T%20Black%20Edition%20-%20HDE00ZFBK6DGR%20(HDE00ZFBGRBOX).html

Aynı şekilde FX-4300, 6300, 8350 ve 9590 gibi işlemcilerinde çift kanal bellek desteği olduğu görünüyor.
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-FX-Series%20FX-4300.html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-FX-Series%20FX-6300.html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-FX-Series%20FX-8350.html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-FX-Series%20FX-9590.html

Fakat önceden bahsettiğimiz Amd LGA G34 soketteki Opteron 6176, Opteron 6278, Opteron 6380 vb. işlemcilerinde 4 kanal bellek desteği bulunuyor.
http://www.cpu-world.com/CPUs/K10/AMD-Opteron%206176%20-%20OS6176WKTCEGO%20(OS6176WKTCEGOWOF).html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-Opteron%206278%20(OS6278WKTGGGU).html
http://www.cpu-world.com/CPUs/Bulldozer/AMD-Opteron%206380%20-%20OS6380WKTGGHK.html

LGA, PGA ve BGA soket konusuna kısaca değinirsek:

LGA; Intel'in soket 775'ten beri kullandığı soket türüdür, yani neredeyse bütün soketleri bu şekildedir. Amd'nin sadece yukarıda örneğini verdiğimiz G34 soketteki gibi bazı sunucu işlemcileri-anakartları bu şekildedir. İşlemci ayakları anakart üzerindedir, işlemci yüzeyinde ayak-iğne bulunmaz. detaylı bilgi[17]

PGA; Amd'nin bazı sunucu işlemcileri hariç neredeyse bütün işlemcilerinde kullandığı soket türüdür. İşlemci ayakları işlemci üzerindedir, anakartta sadece bu ayakların girmesi için yer bulunur. detaylı bilgi[18]

BGA; soket türü ise anakarta veya pcb(baskılı dere kartı)[19] üzerine lehimlenen işlemciler için kullanılır. Örneğin laptop işlemcilerinin büyük bir kısmı. detaylı bilgi[20]

Farklı olarak isimlendirilmiş soket türleri de vardır. detaylı bilgi[21]

Anakart olarak:

Örneğin bir anakartda 2 slot ram yeri varsa ve işlemci-anakart çift kanal uyumluysa slotlar A1-B1 şeklindedir. Fakat aynı platformdaki başka bir anakartda 4 slot yer varsa sıralanış A1-A2-B1-B2 şeklindedir. Buradaki harfler kanallardır ve zaten standart olarak kanallar A, B, C, D, E... olarak adlandırılır. 2 slot ram yeri bulunan anakarttaki A1-B1 slotları ile 4 slot ram yeri bulunan anakarttaki A1-B1 slotları aynı şey, yani ikisinde de çift kanal çalışır. Fazladan olan 2 numaralı slotlar sadece kullanılabilir kapasite artırmak için. 4 slot anakartta ramleri A1-A2 şeklinde yani yan yana kullanırsak, ya tek kanal çalışır yada sistem hata verip açılmaz. Bu durum anakarttan anakarta değişiklik gösterebilir. Anakartlardaki farklı bellek renklendirmeleri de bu nedenle yapılmıştır. Ayrıca en doğru olarak hangi şekilde takılacağı anakart üreticisi tarafından ürünün kitapçığında açıklanmıştır.

Resimli olarak gösterecek olursak,

örneğin anakartta 2 slot ve çift kanal bellek teknolojisi varsa,

eğer 4 slot ve çift kanal bellek teknolojisi varsa,

eğer 6 slot ve 3 kanal bellek teknolojisi varsa,

eğer 4 slot ve 4 kanal bellek teknolojisi varsa,

eğer 8 slot ve 4 kanal bellek teknolojisi varsa,

ayrıca çift işlemci takılan sunucular için üretilen anakartlarda vardır. Bu şekilde 8 slot ve 8 kanal desteği olmuş olur. örneğin,

Bu konfigürasyonlar sizin anakartınız için farklı olabilir bu nedenle anakartınızın kendi kullanma kılavuzundan bakınız.

Peki tek kanal, çift kanal, üç veya dört kanal bellek kullanmanın performans olarak getirisi ne? diye bir soru sorulabilir. Teorik olarak fark 2 kati, 4 katı vs. bant genişliği olarak düşünülebilir. Fakat özellikle günlük kullanım, oyun, medya vb. işler için yani normal ev kullanıcısı için değerlendirecek olursak performans farkı yok desek yeridir. Profesyonel kullanım, sunucu sistemleri için performans farkı doğal olarak olacaktır. Konuyu daha fazla görsellerle uzatmak istemiyorum. Bu nedenle internette tek kanal-çift kanal-dört kanal ram farkı, dual channel vs. quad channel vb. arama kelimelerini kullanarak test sonuçları veya görsellerde aratarak kolay yoldan test resimleri ile karşılaşabilirsiniz. örnek birkaç konu bağlantısı vermek gerekirse:

http://www.gamersnexus.net/guides/1349-ram-how-dual-channel-works-vs-single-channel
http://www.hardwarecanucks.com/forum/hardware-canucks-reviews/48210-intel-sandy-bridge-e-core-i7-3960x-cpu-review-8.html

DH Forumdan MÜŞAVİR yöneticimizin incelemesi;http://forum.donanimhaber.com/m_57274577/tm.htm

Türkçe olarak yapılmış en iyi incelemelerden birini Technopat sitesi yapmış. 9 sayfa olan incelemede sentetik testler ve güncel çoğu oyunun testi yapılmış. Düşük-yüksek frekans değerlerinin etkisi, CL(gecikme süresi) değerinin etkisi, tek kanal-çift kanal kullanımının etkisi gibi konularda yani bellekle ilgili her konuda detaylı bir test yapılmış. Fakat hazırlanan grafikler sizi yanıltmasın, test sonucu olarak neredeyse 2 katı gibi duran grafikler hazırlanmış. Sayısal farklara bakınız, özellikle oyunlarda sayısal olarak fark en fazla birkaç fps.

"Oyun Sistemlerinde Bellek Faktörü"http://www.technopat.net/2013/09/20/oyun-sistemlerinde-bellek-faktoru/

Ayrıca farklı bir konuya değinmek gerekirse; bazı programlar bellek çalışma frekansını düşük gösteriyormuş gibi görünüyor. Örneğin 1600 mhz olan bir ram Cpu-Z vb. programlarda 800 mhz olarak görünebiliyor. Bu durum gayet normal ve olması gerektiği gibi bir durum, telaşlanmaya gerek yok. Bu durumun nedeni, DDR(Double Data Rate) bellekler eski SDRam'lere göre iki yönlü saat vuruşunun iki anında da veri aktarımı yapar. Eski SDRamler sadece bir anında veri aktarımı yapıyordu. Zaten DDR'nin açılımından da anlaşılıyor. Bu nedenle DDR belleklerde frekans değeri x2 olarak alınır. yani kullanılan bellek 1600 mhz ve Cpu-Z/Memory/DRAM Frequency kısmında 800 mhz(x2=1600 mhz) yazarsa normaldir. Zaten BIOS'a girdiğinizde belleklerin 1600 mhz'de olduğunu da görürsünüz. ayrıca bazı programlar çalıştığı değer olan 1600 mhz de gösterebilir. ayrıntılı bilgi[22]

Son olarak Intel ve Amd için detaylı ürün bilgilerini görebileceğiniz kendi internet sitelerin bağlantıları,

http://ark.intel.com/tr
http://products.amd.com/en-us/

Yazı içerisinde bağlantı vermedim, meraklısı için
Kaynaklar:

[1]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket%20775%20(LGA775).html
[2]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket%201156%20(LGA1156).html
[3]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket%201155%20(LGA1155).html
[4]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket_1150_LGA1150_H3.html
[5]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket%201366%20(LGA1366).html
[6]http://en.wikipedia.org/wiki/LGA_2011
[7]http://www.tomshardware.com/reviews/processors-cpu-apu-features-upgrade,3569-10.html
[8]http://en.wikipedia.org/wiki/Multi-channel_memory_architecture
[9]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket%20FM1.html
[10]http://www.cpu-world.com/Sockets/Socket_FM2.html
[11]http://www.tomshardware.com/reviews/processors-cpu-apu-features-upgrade,3569-11.html
[12]http://www.bit-tech.net/news/hardware/2014/03/04/amd-announces-am1-platform-socketed-kabini/1
[13]http://en.wikipedia.org/wiki/Socket_G34
[14]http://en.wikipedia.org/wiki/Multi-channel_memory_architecture#Quadruple-channel_architecture
[15]http://en.wikipedia.org/wiki/Piledriver_(microarchitecture)#FX-series.2C_Athlon_and_Opteron
[16]http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_AMD_Opteron_microprocessors
[17]http://en.wikipedia.org/wiki/Land_grid_array
[18]http://en.wikipedia.org/wiki/Pin_grid_array
[19]http://tr.wikipedia.org/wiki/Bask%C4%B1l%C4%B1_devre_kart%C4%B1
[20]http://en.wikipedia.org/wiki/Ball_grid_array
[21]http://en.wikipedia.org/wiki/CPU_socket
[22]http://en.wikipedia.org/wiki/Double_data_rate

Not: Bu konu bilgilendirme amaçlı açılmış ve elimden geldiğince kaynak gösterilerek ayrıntılı şekilde anlatılmıştır. Umarım yardımcı olabilmiş ve aklınızda soru işareti bırakmamışımdır. Bağlantılar hariç (onlarda mecburiyetten), alıntı DEĞİLDİR.

Lütfen konunun tamamını alıntı yaparak cevap vermeyiniz. Cevap butonunu kullanabilirsiniz.

8 Ekim 2015 güncelleme: Resimlerin bağlantıları güncellenmiştir. Imgur'a da engelleme geldiği için görüntülemede sıkıntı yaşandı.

34 Yanıt

Yanıtla

Favorilere Ekle

8