Bilinen fizik kurallarına göre; herhangi bir şekilde hareketlendirilen bir şey ya zamanla hızı azalarak durur ya da hiç bir enerji kaybı yoksa aynı hızla hareketine devam eder. Örneğin elimize bir cisim alıp fırlatırsak mutlaka hızı azalır ve durur. Çünkü Dünya'da sürtünmeden dolayı enerji kaybı olur. Eğer yerçekimsiz ve havasız bir ortamda aynı cismi atarsak (uzayda) karşısına bir engel çıkana kadar hareket eder. Ama evren bu fizik kurallarını bozar. Big bang'den beri genişlemektedir ve genişleme hızı da artmaktadır!Ayrıca bir teoriye göre Evren bu yüzden bir balon gibi patlayacaktır
Bilim adamları bunu keşfettiklerinde çok şaşırdılar ve bu hızı artıran bir enerji olması gerektiğine karar verdiler.Bu enerji "kara enerji"dir. Kara enerjiden ilk bahseden bilim adamı "Alan Guth" evrenin büyük patlamadan sonra ani genişlemesini gizemli bir karanlık enerjinin varlığına dayandırdı(1980). Daha sonra "Saul Perlmutter ve Brian Schmidt" adlı iki bilim adamı gözlemleri sonucu evrenin genişleme hızının arttığı ve bunun uzayın bir tür içsel gerilimi diyebileceğimiz Karanlık enerji olduğunundan bahsettiler(1998). Tam olarak çözülemeyen Karanlık Enerji hakkında araştırmalar hala sürmektedir.
wikipedia'dan...
Arkadaşlar karanlık enerjinin basit tanımı; evrende herşey bir kütle çekimine sahipken tonlarca ağırlıktaki galaksilerin kütleçekimiyle birbirini çekmek yerine evrenin genişlemesiyle birbirinden uzaklaşmasını sağlayan güç. Cern de bunu ortaya koymaya çalışmıştı. Sizce nedir bu?
Kara enerjinin olmadığını savunanların en büyük teorisi, enerjinin korunumu teorisidir. Aslında kara enerji zannedilen şey, çok temel bir denklem olan V=m.a'dır Bunu açarsak V=v(hacim).d.a'dır. Burada v hacim değişkeni değiştiğinde sadece yoğunluğu değil, ivmesi de değişmektedir. Dolayısıyla bizim ölçümlerimize göre daha yüksek çıkan hız aslında sabittir, ancak ölçme metodlarımızdan dolayı değişen ivmeleri ölçerek hızlandığı yanılgısına düşmekteyiz.
_____________________________
Do you still love nature despite what it did to you? -Shakespeare to King of Spain
Dünyanın çekim gücünün çok güçü olduğunu biliriz. Fakat dünyanınkine güçlü diyorsanız bir de güneşiinkini düşünün. Güneş, sisemimizdeki gerçek bir ağırsiklettir. Fakat işin gerçeği o kadar büyük yıldızlar vardır ki, güneşimiz yanında ay olarak kalabilir. Bir de bunların o devasa yer çekimlerini düşünün.
Oysa evrendeki en enerji bu çekim kuvvetleri değildir. Gezegenlerden milyarlarca kez küçük, hatta merkezi sadece bir futbol topu büyüklüğünde olan karadelikler en devasa yıldızları bile içine çekip yok edebilir. Peki karadelikler enerjisini nereden alıyor. Kara enerji mi ; ) Hayır.. Kara delikler kütle çekiminin çıldırdığı, fizik kurallarının alt üst olduğu yerlerdir. Fakar son zamanlarda yapılan araştırmalar kara deliklerin gizemini bir hayli aydınlattı. Hatta bir karadeliğin bir yıldızı içine çekişi devasa teleskoplar tarafından görüntülendi.
Peki karadelikler nasıl oluşur ? Tabi ki supernova'lar... Yani infilak eden yıldızlar. Yine infilak eden bir yıldız son günlerde bilim adamları tarafından gözlemlenmiştir. Bu olağanüstü büyük patlamada araştırmacılar ilginç bir şey keşfettiler. Büyük bir yıldız öldüğünde bir canavar doğmul oluyordu, yani karadelikler. Araştırmacılar bir karadeliğin oluşumuna tanıklık etmşlerdi. Ölü yıldız içine öyle çok çöküyordu ki, sonunda oluşan muazzam basınçla dışarı uzaya doğru infilak ediyordu. İnflak eden yıldız bizim güneşimizden tam 100 defa daha büyüktü.Yüzey katmanlar patlamayla dışarı savrulurken iç kısım daha içlere doğru sıkışmaktaydı.Yıldızın merkezi kendi içine doğru sıkışıp, milyarlarca ton ağırlıktaki malzemenin çok küçük bir hacme sıkışmasına sebep olmaktaydı. Ta ki yıldızın kalan tüm maddesi, iğne ucundan küçük bir hacme sıkışıncaya kadar. Evet, patlamanın şiddetiyle, güneşimizden 100 kat daha büyük bir yıldızın patlamasında arta kalan bütün enerjinin bir iğne başı kadar hacme sıkıştığını düşünün. İşte supernova patlamalarının karadelikleri oluşturmasının ardında yatan enerjinin gizemi budur.
Supernova patlamaları devam etmekte, evren genişlemesini sürdürmektedir.
_____________________________
Bir kızılderili olsa insan! Koşan bir at üzerinde, boşlukta eğilmiş, titreyip duran yer üzerinde kısa sürelerle aralıksız titreyip dursa... Üzengilerden çekse ayağını; yani üzengi diye bir şeyin olduğunu unutsa, dizginleri atsa elinden, yani dizgin diye bir şeyin olduğunu unutsa, ve önünde uzanan araziye dümdüz biçilmiş bir kır gözüyle baksa ve derken atın bir boynu ve bir başı olduğunu unutsa. Çirkin kadın yoktur, az vodka vardır!
Dipnot olarak şunları da belirtiyim. Supernova her yıldız için kaçınılmaz sondur. Tıpkı yiyecek maddalerinde olduğu gibi yıldızların da önceden kestirilemese de bir son kullanma tarihi vardır. Bu tarih geldiğinde bizim güneşimiz de bir supernova patlaması yaşayacak ve belki bunun sonucunda bir karadelik doğacak...
Umarız o güne kadar insanoğlu başka bir gezegeni, yaşam için hazır hale getirir. Bunun için çalışmalarsa başladı bile. Oksijensiz Mars'ın nasıl yeterli seviyede oksijene kavuşturulacağıyla ilgili çeşitli deneyler yürütülmekte.
_____________________________
Bir kızılderili olsa insan! Koşan bir at üzerinde, boşlukta eğilmiş, titreyip duran yer üzerinde kısa sürelerle aralıksız titreyip dursa... Üzengilerden çekse ayağını; yani üzengi diye bir şeyin olduğunu unutsa, dizginleri atsa elinden, yani dizgin diye bir şeyin olduğunu unutsa, ve önünde uzanan araziye dümdüz biçilmiş bir kır gözüyle baksa ve derken atın bir boynu ve bir başı olduğunu unutsa. Çirkin kadın yoktur, az vodka vardır!
Kara enerjinin olmadığını savunanların en büyük teorisi, enerjinin korunumu teorisidir. Aslında kara enerji zannedilen şey, çok temel bir denklem olan V=m.a'dır Bunu açarsak V=v(hacim).d.a'dır. Burada v hacim değişkeni değiştiğinde sadece yoğunluğu değil, ivmesi de değişmektedir. Dolayısıyla bizim ölçümlerimize göre daha yüksek çıkan hız aslında sabittir, ancak ölçme metodlarımızdan dolayı değişen ivmeleri ölçerek hızlandığı yanılgısına düşmekteyiz.
Dipnot olarak şunları da belirtiyim. Supernova her yıldız için kaçınılmaz sondur. Tıpkı yiyecek maddalerinde olduğu gibi yıldızların da önceden kestirilemese de bir son kullanma tarihi vardır. Bu tarih geldiğinde bizim güneşimiz de bir supernova patlaması yaşayacak ve belki bunun sonucunda bir karadelik doğacak...
Umarız o güne kadar insanoğlu başka bir gezegeni, yaşam için hazır hale getirir. Bunun için çalışmalarsa başladı bile. Oksijensiz Mars'ın nasıl yeterli seviyede oksijene kavuşturulacağıyla ilgili çeşitli deneyler yürütülmekte.
her zaman süpernova oluşmaz argolos,karadelikler de yalnızca onlardan oluşmaz :) ;)